ntc پکیج بیتا کجاست
ntc پکیج بیتا کجاست
در پکیجهای دیواری بیتا (مدلهای ۲۲ و ۲۴)، سنسور دمایی یا همان NTC در دو نقطه اصلی قرار دارد. اولی سنسور مدار گرمایش هست که معمولاً به صورت کلیپسی روی لوله مسی خروجی از مبدل اصلی (بالای دستگاه سمت چپ یا راست) نصب شده و وظیفه کنترل دمای رادیاتورها را دارد. دومی سنسور آب گرم مصرفی هست که دقیقاً روی لوله خروجی آب گرم به سمت شیرالات یا نزدیک مبدل صفحهای ثانویه قرار گرفته تا دمای آب حمام و آشپزخانه را گزارش بدهد.
- سنسور جداری (کلیپسی) روی لوله رفت شوفاژ
- سنسور غوطه ور (مستغرق) در مسیر آب گرم مصرفی
- اتصال رزوه ای روی کلکتور خروجی
حالا اگر چند دقیقه وقت بگذارید و این متن رو تا آخر بخوانید ، یاد میگیرید که چطور بدون نیاز به تعمیرکار، این قطعه فسقلی ولی پردردسر رو پیدا کنید و تستش کنید .
محل دقیق نصب سنسورها در مدلهای مختلف
پیدا کردن این سنسورها مثل پیدا کردن سوزن در انبار کاه نیست، خیلی هم ساده هست. وقتی قاب جلویی پکیج رو باز میکنید (دو تا پیچ زیر دستگاه دارد)، با انبوهی از سیم و لوله مواجه میشوید. نترسید. دنبال قطعهای بگردید که دو تا سیم نازک بهش وصل شده و اندازهاش اندازه یک بند انگشت هست.
در مدلهای بیتا ۲۲ و ۲۴ هزار، سنسور گرمایش اغلب روی لولهای نصب شده که داغترین آب از آن عبور میکند یعنی خروجی مبدل اصلی. این سنسورها دمای آب رو لحظه به لحظه به برد گزارش میدهند. اگر این گزارش غلط باشد، برد قاطی میکند و شعله را بیدلیل خاموش یا روشن میکند.
دقت کنید که در پکیجها ی بیتا، سنسور آب مصرفی (DHW) کمی پایینتر و در قسمت بلوکهای هیدرولیکی قرار دارد. گاهی وقتها این سنسور به جای مدل کلیپسی، مدل مستغرق هست؛ یعنی پیچ شده توی لوله و مستقیماً با آب در تماس هست.
همونطور که در تصویر میبینید ، جایگیری قطعات کاملاً فشرده هست.
نشانههای خرابی و ارورهای مرتبط
از کجا بفهمیم اصلاً مشکل از NTC هست؟ شاید پمپ خراب باشد؟ سوال خوبی هست. معمولاً وقتی NTC خراب بشود، دستگاه رفتارهای عجیب و غریب از خودش نشان میدهد. مثلاً آب حمام یک لحظه جوش میآید و لحظه بعد یخ میشود. چرا؟ چون سنسور نمیتواند دما را درست حس کند و به برد میگوید "آب سرده، شعله رو زیاد کن!" در حالی که آب دارد جوش میآید.
**راستی، قبل از اینکه دست به آچار بشوید و قاب را باز کنید، حتماً حتماً برق دستگاه را از پریز بکشید. ایمنی شوخی بردار نیست.** خب، برگردیم سر بحث. یکی دیگر از علائم خرابی، ارورهای خاص روی پنل هست.
در پکیج بیتا که چراغهای LED دارد، این خطاها با چشمک زدن چراغها مشخص میشود. طبق دفترچه راهنما که منبع معتبری هست، وضعیت چراغها اینطوری میشود:
| نوع اشکال | وضعیت چراغ قرمز | وضعیت چراغ سبز | قطعه معیوب |
| اشکال در سنسور گرمایش | ۰/۲ ثانیه روشن - خاموش | خاموش | NTC شوفاژ |
| اشکال در سنسور آب گرم | ثابت روشن | ثابت روشن | NTC مصرفی |
اگر چراغها اینطوری چشمک زدند، یعنی برد الکترونیک ارتباطش رو با سنسور از دست داده. یا سیم قطع شده، یا خود سنسور سوخته.
چطور سنسور را با مولتیمتر تست کنیم؟
خب فرض کنیم سنسور رو پیدا کردید. حالا چطور مطمئن بشویم خراب هست؟ اینجا نیاز به یک اهممتر (مولتیمتر) دارید. سنسورهای پکیج بیتا از نوع ۱۰ کیلو اهم هستند. یعنی چی؟
یعنی در دمای ۲۵ درجه اتاق، مقاومت دو سر سنسور باید حدود ۱۰ کیلو اهم باشد. سنسور را باز کنید (اگر کلیپسی هست بکشیدش بیرون، اگر مستغرق هست بازش کنید). دو سر پروب مولتیمتر را به دو پایه سنسور وصل کنید. عدد باید ۱۰ باشد. حالا سنسور را توی دستتان بگیرید تا گرم بشود.
چه اتفاقی میافتد؟ هر چقدر دما بالاتر میرود، مقاومت باید کمتر بشود. اگر عدد روی اهممتر ثابت ماند یا عدد بینهایت (OL) نشان داد، فاتحه سنسور خوانده شده و باید عوض بشود. دقت کنید که تست سرد و گرم شدن مهمترین بخش ماجراست.
یک تجربه واقعی از خرابی عجیب
پارسال زمستان رفتم سرویس یک پکیج بیتا در منطقه تهرانپارس. مشتری قسم میخورد که دستگاه سالمه ولی رادیاتورها گرم نمیشوند. همه چیز درست به نظر میرسید. پمپ کار میکرد، شعله روشن بود. ولی تا دما به ۴۰ درجه میرسید، شعله قطع میشد.
میدانید مشکل چی بود؟ سنسور NTC گرمایش رسوب گرفته بود (البته نوع مستغرق بود). سنسور سالم بود، ولی چون دورش را گچ و رسوب گرفته بود، دما را با تاخیر شدیید حس میکرد. اما اینجا یک نکته ظریف وجود دارد؛ گاهی سنسور سالم هست ولی "پاست سیلیکون" زیرش خشک شده.
**یه نکته کنکوری بگم اینجا؛ وقتی سنسور کلیپسی رو عوض میکنید حتماً زیرش خمیر سیلیکون بزنید تا حرارت رو خوب منتقل کنه.** خب، داشتم میگفتم، سنسور را عوض کردم و مشکل حل شد. لُب مطلب اینکه همیشه به ظاهر قطعه اعتماد نکنید.
نکات طلایی موقع تعویض سنسور
اگر تصمیم گرفتید خودتان تعویض کنید، چند تا قانون ساده دارد:
- اگر سنسور مستغرق هست، اول آب پکیج را خالی کنید. وگرنه کل آشپزخانه را آب برمیدارد!
- سنسورهای بیتا رزوه ۱/۸ دارند معمولاً. زور زیاد نزنید که میشکند.
- جای سنسور جدید را با سنباده نرم تمیز کنید تا اکسیداسیون لوله مسی پاک بشود.
- سوکت سیمها را چک کنید که سولفاته نشده باشد.
شاید بپرسید سنسور کلیپسی بهتر هست یا مستغرق؟ قطعاً مستغرق دقیقتر هست چون مستقیماً با آب در تماس هست، ولی کلیپسی راحتتر تعویض میشود و ریسک نشتی آب ندارد. در مدلها ی جدیدتر بیشتر سمت کلیپسی رفتهاند.
البته این احتمالاتی که میگم تقریبی هست و خیلی دقیق نیست. چون ممکنه برد دستگاه هم مشکل داشته باشه و الکی ارور سنسور بدهد. ولی در ۹۰ درصد مواقع، با تعویض همین قطعه کوچک ۱۰ کیلو اهم مشکل حل میشود.
تصویر رو نگاه کنید ، گاهی تنظیمات اشتباه دما هم باعث میشود فکر کنید سنسور خراب است.
تاثیر سنسور روی مصرف گاز
شاید باورتان نشود ولی این قطعه کوچک مسئولیت مستقیمی در قبض گاز شما دارد. اگر NTC درست کار نکند، دستگاه مدام روشن و خاموش میشود (Short Cycling). این یعنی استهلاک بالا و مصرف گاز بیشتر. مثل ماشینی که توی ترافیک هی نیمکلاچ میگیرد.
بیایین تمام چیزهایی رو که گفتم، به طور خلاصه مرور کنیم:
خب، فهمیدیم که NTC پکیج بیتا کجاست (روی لوله رفت و خروجی آب گرم)، چطور تستش کنیم (با اهممتر و حرارت) و اینکه علائم خرابیاش چیست (نوسان دما و ارورهای چشمکزن). یادتان باشد همیشه اول ایمنی بعد کار. اگر دستتان لرزید یا مطمئن نبودید، بسپارید به کاردان.
راستی اینو هم یادم رفته بود بگم که گاهی اوقات اصلاً سنسور خراب نیست، بلکه فیش اتصالش شل شده! قبل از اینکه بروید بازار و قطعه بخرید، یک بار فیشها رو سفت کنید و دوباره جا بزنید، شاید شانس آوردید و مشکل همینقدر ساده حل شد.
مواظب خودتان و پکیجتان باشید!


